Thị trường bán lẻ Việt Nam 2026: Chuỗi bán lẻ và nhượng quyền bùng nổ, thách thức và cơ hội cho kênh GT

Trong bối cảnh đó, mô hình nhượng quyền và chuỗi bán lẻ đang có những bước phát triển mạnh mẽ, đặc biệt là các chuỗi cửa hàng tiện lợi và siêu thị mini. Các báo cáo gần đây cho thấy sự gia tăng đáng kể về số lượng điểm bán mới và sự mở rộng địa bàn hoạt động của các thương hiệu lớn.

1. Chuyện gì đang xảy ra?

Thị trường bán lẻ Việt Nam đang chứng kiến sự bùng nổ của các mô hình nhượng quyền và chuỗi bán lẻ hiện đại. Theo báo cáo tháng 9/2026, tổng mức bán lẻ hàng hóa và doanh thu dịch vụ tiêu dùng trong tám tháng đầu năm đã tăng 13,3% so với cùng kỳ năm 2025. Đà tăng trưởng này được thúc đẩy bởi sự phục hồi của sức mua và nhu cầu đa dạng hóa trải nghiệm mua sắm của người tiêu dùng.

Đặc biệt, các chuỗi siêu thị mini và cửa hàng tiện lợi đang có chiến lược mở rộng mạnh mẽ. Bách Hóa Xanh (BHX) dự kiến mở khoảng 1.000 cửa hàng mới trong năm 2026, tập trung vào khu vực miền Bắc. Tương tự, WinMart+ của Masan cũng có kế hoạch mở 1.000 cửa hàng mới trong năm nay, với hơn 300 cửa hàng dự kiến khai trương trong quý 1/2026. Mô hình nhượng quyền cũng đang trở nên phổ biến hơn, giúp các thương hiệu bán lẻ nhanh chóng phủ sóng nhờ vốn và mặt bằng từ đối tác địa phương, đồng thời duy trì các tiêu chuẩn về trưng bày, cung ứng và công nghệ.

Bên cạnh đó, các quy định mới về thuế đối với hộ kinh doanh, như việc bãi bỏ thuế khoán từ ngày 1/1/2026, đang tạo áp lực lên các cửa hàng nhỏ lẻ, qua đó nhường dần thị phần cho các chuỗi lớn và chuyên nghiệp hơn.

2. Vì sao điều này quan trọng?

Sự phát triển mạnh mẽ của mô hình nhượng quyền và chuỗi bán lẻ có tác động sâu sắc đến toàn bộ thị trường FMCG và hệ sinh thái bán lẻ. Đối với các nhà phân phối, đây là cơ hội để mở rộng mạng lưới và tiếp cận các điểm bán mới, đồng thời cũng đặt ra yêu cầu về việc nâng cao năng lực cạnh tranh và thích ứng với sự thay đổi của thị trường.

Đối với các chủ tạp hóa và điểm bán lẻ truyền thống (GT), sự cạnh tranh ngày càng gay gắt từ các chuỗi hiện đại đòi hỏi họ phải có những chiến lược đổi mới để giữ vững vị thế. Người tiêu dùng được hưởng lợi từ sự đa dạng về sản phẩm, dịch vụ tiện lợi và trải nghiệm mua sắm tốt hơn. Sự tăng trưởng của ngành bán lẻ cũng đóng góp quan trọng vào mục tiêu phát triển kinh tế của quốc gia.

3. Ảnh hưởng đến kênh GT/MT như thế nào?

Kênh Hiện đại (MT): Các chuỗi siêu thị mini và cửa hàng tiện lợi tiếp tục mở rộng mạnh mẽ, đặc biệt là tại các khu dân cư và các tỉnh thành cấp 2, cấp 3. Mô hình nhượng quyền giúp các chuỗi này nhanh chóng tăng độ phủ mà không cần đầu tư quá nhiều vốn ban đầu, trong khi vẫn đảm bảo tính đồng nhất về thương hiệu và tiêu chuẩn vận hành. Các thương hiệu ngoại như GS25 cũng đang tích cực mở rộng tại các thành phố trọng điểm. Điều này tạo ra sự cạnh tranh lớn đối với các mô hình bán lẻ truyền thống.

Kênh Truyền thống (GT): Các cửa hàng tạp hóa và điểm bán lẻ truyền thống đang đối mặt với áp lực cạnh tranh ngày càng tăng. Việc các quy định về thuế ngày càng chặt chẽ khiến các hộ kinh doanh nhỏ lẻ gặp nhiều khó khăn hơn, buộc họ phải chuyển đổi hoặc nhường thị phần cho các chuỗi lớn hơn. Tuy nhiên, kênh GT vẫn chiếm tỷ trọng lớn trong tổng doanh thu bán lẻ hàng tiêu dùng (khoảng 85% theo một số báo cáo gần đây), cho thấy đây vẫn là kênh quan trọng và có tiềm năng phát triển nếu các chủ điểm bán biết cách thích ứng và đổi mới.

Nhà phân phối: Có cơ hội mở rộng mạng lưới phân phối đến các điểm bán mới thuộc các chuỗi bán lẻ hiện đại. Tuy nhiên, cũng cần chuẩn bị cho sự cạnh tranh gay gắt hơn và yêu cầu cao hơn về dịch vụ, logistics từ các chuỗi này.

Thương hiệu nhỏ: Có thể tận dụng mô hình nhượng quyền để mở rộng nhanh chóng, nhưng cần nghiên cứu kỹ lưỡng để lựa chọn thương hiệu phù hợp và có chiến lược kinh doanh hiệu quả để cạnh tranh trong bối cảnh thị trường ngày càng tập trung hóa.

4. LYHU góc nhìn thực chiến

Trong bối cảnh thị trường bán lẻ đang có những chuyển dịch mạnh mẽ theo hướng hiện đại hóa và tập trung hóa, các nhà bán lẻ truyền thống (chủ tạp hóa, siêu thị mini) cần có những bước đi chiến lược để không bị bỏ lại phía sau.

Đối với điểm bán lẻ: Cần tập trung vào việc nâng cao trải nghiệm khách hàng và cá nhân hóa dịch vụ. Thay vì cạnh tranh về giá, hãy chú trọng vào sự tiện lợi, sự thân thiện của nhân viên và khả năng đáp ứng nhanh chóng các nhu cầu đặc thù. Việc sắp xếp, trưng bày hàng hóa khoa học, đảm bảo vệ sinh và tạo không gian mua sắm thoải mái cũng là yếu tố quan trọng. Tận dụng các công cụ công nghệ như thanh toán di động (ví dụ: MoMo) để tăng tính tiện lợi cho khách hàng.

Đối với nhà phân phối: Cần chuẩn bị nguồn lực để đáp ứng nhu cầu ngày càng tăng về chủng loại sản phẩm, tần suất giao hàng và các yêu cầu về trưng bày, khuyến mãi từ các chuỗi bán lẻ hiện đại. Việc đầu tư vào hệ thống logistics hiệu quả, quản lý tồn kho thông minh và xây dựng mối quan hệ đối tác chiến lược với các điểm bán là yếu tố then chốt.

Đối với thương hiệu nhỏ: Mô hình nhượng quyền có thể là một con đường để phát triển nhanh chóng, nhưng cần lựa chọn đối tác nhượng quyền có uy tín, hệ thống vận hành bài bản và sự hỗ trợ đào tạo, marketing hiệu quả. Đồng thời, cần nghiên cứu kỹ lưỡng mô hình tài chính và tiềm năng lợi nhuận thực tế, tránh chạy theo số lượng cửa hàng mà bỏ qua hiệu quả kinh doanh tại từng điểm bán.

5. Gợi ý hành động

Để thích ứng với xu hướng nhượng quyền và chuỗi bán lẻ đang phát triển mạnh mẽ, các nhà bán lẻ và nhà phân phối cần tập trung vào các hành động cụ thể sau:

• Tối ưu hóa danh mục sản phẩm: Ưu tiên các nhóm hàng có nhu cầu tiêu dùng cao và biên lợi nhuận tốt, đồng thời tìm kiếm các sản phẩm độc đáo, có tính cạnh tranh để tạo sự khác biệt.
• Nâng cao trải nghiệm khách hàng: Tập trung vào sự tiện lợi, thái độ phục vụ chuyên nghiệp và khả năng cá nhân hóa dịch vụ. Đầu tư vào công nghệ thanh toán hiện đại và các giải pháp hỗ trợ khách hàng.
• Xây dựng mối quan hệ đối tác chiến lược: Đối với nhà phân phối, cần tăng cường hợp tác chặt chẽ với các điểm bán lẻ, cung cấp các giải pháp hỗ trợ về marketing, trưng bày và khuyến mãi để cùng nhau phát triển.