Thị trường FMCG 2026: Xu hướng 'Trading Down', bùng nổ kênh hiện đại và cơ hội cho doanh nghiệp

Chuyện gì đang xảy ra?

Thị trường FMCG Việt Nam năm 2026 đang chứng kiến sự phục hồi mạnh mẽ, với tổng mức bán lẻ hàng hóa và doanh thu dịch vụ tiêu dùng ước tính đạt gần 3,9 triệu tỷ đồng trong 6 tháng đầu năm, tăng 12,9% so với cùng kỳ năm trước. Đà tăng trưởng này cho thấy sức mua trong nước đang dần hồi phục và trở thành động lực quan trọng cho nền kinh tế. Tuy nhiên, quá trình phục hồi này diễn ra khá thận trọng do thu nhập người dân chưa cải thiện mạnh, áp lực lạm phát và những biến động kinh tế toàn cầu khiến người tiêu dùng ưu tiên chi tiêu hợp lý.

Các xu hướng tiêu dùng chính đang định hình thị trường bao gồm: sự trỗi dậy của xu hướng "Trading down" (người tiêu dùng ưu tiên giá trị thực, cân nhắc kỹ lưỡng khuyến mãi và chuyển sang các sản phẩm có dung tích lớn hoặc thương hiệu nội địa có giá hợp lý hơn để tối ưu chi phí); sự bùng nổ của kênh hiện đại và thương mại điện tử (TMĐT); và sự dẫn dắt của nhóm ngành thiết yếu như lương thực, thực phẩm đóng gói và các sản phẩm chăm sóc cá nhân. Tầng lớp trung lưu tại Việt Nam tiếp tục phát triển, dự kiến chiếm hơn 55% dân số vào năm 2030, thúc đẩy nhu cầu tiêu dùng và tạo ra một thị trường nội địa khổng lồ.

Các doanh nghiệp FMCG lớn như Masan Consumer, Unilever Việt Nam, Vinamilk, Nestlé Việt Nam, Acecook Việt Nam, Suntory PepsiCo Việt Nam, P&G Việt Nam, Coca-Cola Việt Nam, TH True Milk và Kido Group đang tiếp tục khẳng định vị thế dẫn đầu. Coca-Cola Việt Nam nổi bật với việc dẫn đầu nhóm ngành FMCG bền vững tại Rồng Vàng 2026, thể hiện cam kết ESG xuyên suốt. Masan Consumer cũng cho thấy tiềm năng sinh lời hàng đầu khu vực với sản phẩm hiện diện trong hơn 98% hộ gia đình Việt Nam và xuất khẩu đến hơn 26 quốc gia.

Vì sao điều này quan trọng?

Sự phục hồi của thị trường FMCG mang ý nghĩa quan trọng đối với toàn bộ hệ sinh thái bán lẻ, từ các nhà sản xuất, nhà phân phối đến các điểm bán lẻ truyền thống và hiện đại. Tăng trưởng doanh thu bán lẻ là chỉ báo tích cực về sức khỏe kinh tế, phản ánh niềm tin tiêu dùng được củng cố. Sự dịch chuyển của người tiêu dùng sang các kênh hiện đại và TMĐT đòi hỏi các doanh nghiệp FMCG phải có chiến lược phân phối linh hoạt và đầu tư vào công nghệ. Xu hướng "Trading down" cho thấy người tiêu dùng ngày càng quan tâm đến giá trị thực, đặt ra yêu cầu về sự cân bằng giữa chất lượng và giá cả từ phía các thương hiệu.

Việc các doanh nghiệp lớn liên tục đầu tư và mở rộng sản xuất, như Nhà máy Coca-Cola miền Nam tại Tây Ninh với vốn đầu tư 136 triệu USD, cho thấy niềm tin vào tiềm năng thị trường Việt Nam và cam kết phát triển dài hạn. Sự phát triển của tầng lớp trung lưu cũng mở ra cơ hội cho các sản phẩm cao cấp hơn, đòi hỏi doanh nghiệp phải liên tục đổi mới và đa dạng hóa danh mục sản phẩm.

Ảnh hưởng đến kênh GT/MT như thế nào?

Đối với kênh GT (kênh truyền thống như chợ, tạp hóa), xu hướng dịch chuyển sang kênh hiện đại và TMĐT đang làm thị phần bị thu hẹp dần. Tuy nhiên, các tiệm tạp hóa gần nhà vẫn chiếm ưu thế tuyệt đối ở khu vực nông thôn nhờ thói quen mua sắm và sự tiện lợi. Các chương trình khuyến mãi và ưu đãi hấp dẫn, đặc biệt tập trung vào hàng Việt chất lượng cao, có thể giúp các điểm bán GT thu hút và giữ chân khách hàng.

Kênh MT (kênh hiện đại như siêu thị mini, cửa hàng tiện lợi) tiếp tục thu hút lượng lớn khách hàng nhờ lợi thế về nguồn hàng ổn định, sản phẩm có thương hiệu và chính sách giá cạnh tranh. Sự mở rộng của các chuỗi siêu thị mini và cửa hàng tiện lợi tại các đô thị mới nổi và khu vực nông thôn cũng tạo ra không gian tăng trưởng đáng kể. Các doanh nghiệp cần đầu tư vào hạ tầng công nghệ, ứng dụng AI và Big Data để cá nhân hóa trải nghiệm khách hàng và nâng cao hiệu quả vận hành trên cả hai kênh.

LYHU góc nhìn thực chiến

Trong bối cảnh thị trường FMCG đang có những chuyển dịch mạnh mẽ, các nhà bán lẻ và nhà phân phối cần chủ động thích ứng để nắm bắt cơ hội và giảm thiểu rủi ro. Các doanh nghiệp FMCG cần tập trung vào việc xây dựng niềm tin với người tiêu dùng bằng cách cung cấp thông tin minh bạch về sản phẩm, nguồn gốc và giá trị thực. Xu hướng "Trading down" cho thấy sự nhạy bén với giá cả, do đó, việc đưa ra các gói sản phẩm có dung tích lớn hoặc các chương trình khuyến mãi hợp lý sẽ là chiến lược hiệu quả để thu hút người tiêu dùng.

Các thương hiệu nhỏ có thể tận dụng sự phát triển của TMĐT và các nền tảng số để tiếp cận khách hàng mục tiêu với chi phí thấp hơn. Tuy nhiên, việc đảm bảo chất lượng sản phẩm và xây dựng thương hiệu uy tín là yếu tố then chốt để cạnh tranh trong một thị trường ngày càng kén chọn. Chuyển đổi số và ứng dụng công nghệ như AI, Big Data không còn là lựa chọn mà là yêu cầu bắt buộc để tối ưu hóa hoạt động, cá nhân hóa trải nghiệm khách hàng và nâng cao năng lực cạnh tranh.

Các nhà phân phối cần chú trọng vào việc tối ưu hóa chuỗi cung ứng, giảm chi phí logistics và kho vận để nâng cao hiệu quả hoạt động. Việc đầu tư vào hệ thống phân phối đa kênh, kết hợp cả kênh truyền thống và hiện đại, sẽ giúp doanh nghiệp tiếp cận được đa dạng đối tượng khách hàng và đáp ứng tốt hơn nhu cầu thị trường.

Gợi ý hành động

• Tối ưu danh mục sản phẩm: Ưu tiên các nhóm ngành thiết yếu (thực phẩm, đồ uống, chăm sóc cá nhân) và các sản phẩm có giá trị thực, dung tích lớn hoặc thương hiệu nội địa có giá hợp lý để đáp ứng xu hướng "Trading down".
• Đẩy mạnh kênh bán hàng hiện đại và TMĐT: Tập trung vào siêu thị mini, cửa hàng tiện lợi và các sàn TMĐT, đồng thời đầu tư vào công nghệ để nâng cao trải nghiệm khách hàng và cá nhân hóa dịch vụ.
• Xây dựng niềm tin và giá trị thực: Cung cấp thông tin minh bạch về sản phẩm, chú trọng chất lượng, nguồn gốc và các yếu tố bền vững (ESG), đồng thời đưa ra các chương trình khuyến mãi hấp dẫn và hợp lý.