Thị trường FMCG Việt Nam: Biến động chuỗi cung ứng và giá nguyên liệu tác động ra sao?

Chào mừng các nhà phân phối, chủ tạp hóa, chủ siêu thị mini và các điểm bán lẻ truyền thống (GT) đến với bản tin cập nhật thị trường B2B FMCG từ LYHU. Trong bối cảnh kinh tế đầy biến động, việc nắm bắt các xu hướng mới nhất về chuỗi cung ứng, logistics và giá nguyên liệu là yếu tố then chốt để duy trì và phát triển hoạt động kinh doanh.

Chuyện gì đang xảy ra?

Trong vòng 24-48 giờ qua, thị trường Việt Nam chứng kiến những diễn biến đáng chú ý liên quan đến chuỗi cung ứng và giá nguyên liệu. Giá cước vận tải biển nội địa tiếp tục có xu hướng tăng nhẹ do sự phục hồi nhu cầu và những ảnh hưởng kéo dài từ các sự cố logistics toàn cầu. Cụ thể, chi phí vận chuyển container từ Bắc vào Nam đã ghi nhận mức tăng khoảng 5-7% so với tháng trước. Song song đó, giá một số nguyên liệu đầu vào thiết yếu cho ngành FMCG, đặc biệt là các mặt hàng có nguồn gốc từ nông sản như đường, dầu ăn, và lúa mì, đã có dấu hiệu nhích lên. Các báo cáo sơ bộ cho thấy giá đường nguyên liệu tại thị trường nội địa đã tăng khoảng 3% trong tuần qua, chủ yếu do ảnh hưởng của thời tiết bất lợi tại các vùng trồng nguyên liệu chính và nhu cầu nhập khẩu gia tăng để bổ sung nguồn cung.

Ngoài ra, các vấn đề về tồn kho tại một số nhà máy sản xuất cũng đang dần được giải quyết, tuy nhiên, việc tái lập cân bằng chuỗi cung ứng vẫn cần thêm thời gian. Một số doanh nghiệp lớn đã bắt đầu có động thái điều chỉnh kế hoạch sản xuất và nhập khẩu nguyên liệu để ứng phó với tình hình.

Vì sao điều này quan trọng?

Những biến động này có tác động trực tiếp và sâu sắc đến toàn bộ hệ sinh thái FMCG. Đối với các nhà phân phối và điểm bán lẻ, việc giá cước vận tải tăng sẽ làm đội chi phí vận chuyển hàng hóa đến các kho và cửa hàng, bào mòn biên lợi nhuận nếu không được chuyển tiếp một phần lên giá bán. Giá nguyên liệu đầu vào tăng cũng có khả năng dẫn đến việc tăng giá thành sản phẩm cuối cùng, ảnh hưởng đến sức mua của người tiêu dùng, đặc biệt là đối với các mặt hàng thiết yếu.

Người tiêu dùng có thể sẽ phải đối mặt với việc giá các sản phẩm tiêu dùng nhanh như mì gói, bánh kẹo, đồ uống, và các mặt hàng thực phẩm chế biến khác tăng nhẹ. Điều này đòi hỏi các nhà bán lẻ phải cân nhắc kỹ lưỡng chiến lược định giá để không làm mất lòng khách hàng. Đối với các thương hiệu nhỏ hoặc các nhà sản xuất nội địa, áp lực chi phí càng trở nên nặng nề hơn, khiến họ khó cạnh tranh hơn với các ông lớn có tiềm lực tài chính và khả năng đàm phán tốt hơn về đầu vào.

Ảnh hưởng đến kênh GT/MT như thế nào?

Kênh GT (General Trade), bao gồm các tiệm tạp hóa và siêu thị mini, là nhóm chịu ảnh hưởng rõ rệt nhất. Các cửa hàng này thường có quy mô nhỏ, khả năng đàm phán và trữ hàng hạn chế, do đó, việc tăng chi phí vận chuyển và giá nguyên liệu có thể ảnh hưởng trực tiếp đến biên lợi nhuận. Một số chủ tiệm có thể buộc phải tăng giá bán lẻ để bù đắp chi phí, dẫn đến nguy cơ giảm sức cạnh tranh so với các kênh hiện đại hơn hoặc các đối thủ có chính sách giá tốt hơn.

Trong khi đó, kênh MT (Modern Trade) như các chuỗi siêu thị lớn và cửa hàng tiện lợi, có lợi thế hơn về quy mô và khả năng đàm phán với nhà cung cấp. Họ có thể hấp thụ một phần chi phí tăng thêm hoặc đàm phán các hợp đồng dài hạn với giá ưu đãi hơn. Tuy nhiên, áp lực về giá vẫn hiện hữu, đòi hỏi các chuỗi MT phải tối ưu hóa hoạt động logistics nội bộ và quản lý tồn kho hiệu quả. Các nhà phân phối lớn, với mạng lưới rộng và khả năng điều phối hàng hóa tốt, có thể tận dụng tình hình để củng cố vị thế, nhưng cũng phải đối mặt với thách thức trong việc đảm bảo nguồn hàng ổn định và chi phí vận hành hợp lý.

Nhìn chung, các thương hiệu nhỏ và các điểm bán lẻ truyền thống sẽ gặp nhiều áp lực hơn, trong khi các kênh bán lẻ hiện đại và các nhà phân phối lớn có thể tìm kiếm cơ hội để tối ưu hóa hoạt động và mở rộng thị phần.

LYHU góc nhìn thực chiến

Tại LYHU, chúng tôi thấu hiểu những thách thức mà quý đối tác đang đối mặt. Việc giá nguyên liệu và chi phí logistics biến động đòi hỏi sự linh hoạt và chủ động trong quản lý. Đối với các điểm bán, ưu tiên hàng đầu là tối ưu hóa danh mục sản phẩm. Hãy tập trung vào các mặt hàng có vòng quay nhanh, biên lợi nhuận ổn định và ít chịu ảnh hưởng bởi biến động giá nguyên liệu. Xem xét việc điều chỉnh cơ cấu hàng hóa, giảm tỷ trọng các mặt hàng có biên lợi nhuận mỏng hoặc phụ thuộc nhiều vào nguyên liệu nhập khẩu.

Các nhà phân phối cần xem xét lại các tuyến đường vận chuyển, tối ưu hóa lịch trình giao hàng để giảm chi phí. Việc hợp tác chặt chẽ hơn với các đối tác logistics, tìm kiếm các giải pháp vận tải hiệu quả hơn, hoặc xem xét hình thức gom hàng để giảm chi phí trên mỗi đơn vị sản phẩm. Ngoài ra, việc xây dựng mối quan hệ đối tác chiến lược với các nhà sản xuất để có được nguồn cung ổn định với giá cạnh tranh cũng là một hướng đi quan trọng.

Đối với các thương hiệu nhỏ, đây là lúc cần suy nghĩ về sự khác biệt hóa. Thay vì cạnh tranh về giá, hãy tập trung vào chất lượng sản phẩm, câu chuyện thương hiệu, hoặc các dịch vụ giá trị gia tăng cho người tiêu dùng và điểm bán. Việc tìm kiếm các nhà cung cấp nguyên liệu nội địa hoặc các giải pháp thay thế nguyên liệu nhập khẩu có thể giúp giảm bớt áp lực về chi phí.

Gợi ý hành động

Để ứng phó hiệu quả với những biến động hiện tại, LYHU xin đưa ra một vài gợi ý hành động cụ thể:

• Tối ưu hóa danh mục hàng hóa: Ưu tiên nhập và trưng bày các nhóm hàng có biên lợi nhuận tốt, ít biến động về giá nguyên liệu và có nhu cầu tiêu thụ ổn định như các sản phẩm chăm sóc cá nhân thiết yếu, các mặt hàng gia dụng nhỏ.
• Xây dựng mối quan hệ chặt chẽ với nhà cung cấp/phân phối: Chủ động trao đổi, đàm phán để có được các chính sách giá tốt nhất, lịch trình giao hàng linh hoạt và thông tin sớm về các biến động giá.
• Tăng cường hiệu quả vận hành nội bộ: Đối với các điểm bán có quy mô lớn hơn, hãy rà soát lại quy trình quản lý tồn kho, trưng bày hàng hóa để tối ưu hóa không gian và giảm thiểu chi phí vận hành.