Thị trường FMCG: Chuỗi cung ứng, logistics và giá nguyên liệu gây áp lực lên kênh bán lẻ truyền thống

Chào mừng quý vị nhà phân phối, chủ cửa hàng tạp hóa, siêu thị mini và các điểm bán lẻ truyền thống. Tôi là Chuyên gia phân tích thị trường B2B FMCG từ LYHU, mang đến những thông tin và góc nhìn cập nhật nhất để cùng quý vị vượt qua những thách thức và nắm bắt cơ hội trong bối cảnh thị trường đầy biến động.

Chuyện gì đang xảy ra?

Thị trường Việt Nam đang chứng kiến những diễn biến phức tạp xoay quanh chuỗi cung ứng, logistics và giá nguyên liệu, ảnh hưởng trực tiếp đến ngành hàng tiêu dùng nhanh (FMCG). Trong 24-48 giờ qua, các báo cáo cho thấy chi phí vận tải nội địa tiếp tục neo ở mức cao, đặc biệt là vận chuyển đường bộ, do sự thiếu hụt container rỗng tại một số cảng biển và sự gia tăng giá nhiên liệu. Cụ thể, giá cước vận tải đường bộ đã tăng khoảng 5-7% so với cùng kỳ năm trước, gây áp lực lên các doanh nghiệp phân phối và bán lẻ. Bên cạnh đó, một số nguyên liệu đầu vào cho sản xuất thực phẩm và đồ uống, như đường, bột mì và dầu ăn, cũng ghi nhận mức tăng giá nhẹ từ 2-4% do ảnh hưởng từ biến động giá nông sản toàn cầu và các yếu tố thời tiết cực đoan tại các vùng nguyên liệu trọng điểm. Các nhà máy sản xuất đang phải cân nhắc việc điều chỉnh giá thành phẩm để bù đắp chi phí gia tăng, tạo ra một môi trường kinh doanh đầy thách thức.

Vì sao điều này quan trọng?

Những biến động về chuỗi cung ứng và giá nguyên liệu có tác động sâu sắc đến toàn bộ hệ sinh thái FMCG. Đối với các thương hiệu, chi phí sản xuất tăng có thể dẫn đến việc phải tăng giá bán lẻ, ảnh hưởng trực tiếp đến sức mua của người tiêu dùng, vốn nhạy cảm với giá cả. Điều này có thể làm giảm lượng hàng bán ra hoặc khiến người tiêu dùng chuyển sang các sản phẩm thay thế có giá thấp hơn. Đối với nhà phân phối và các điểm bán lẻ, việc giá hàng hóa đầu vào tăng đồng nghĩa với biên lợi nhuận có thể bị thu hẹp nếu không thể chuyển toàn bộ chi phí này lên người tiêu dùng cuối cùng. Tình trạng thiếu hụt nguồn cung hoặc chậm trễ trong vận chuyển cũng có thể gây ra tình trạng hết hàng, làm mất đi doanh thu và ảnh hưởng đến uy tín với khách hàng. Cuối cùng, người tiêu dùng có thể phải đối mặt với việc giá các mặt hàng thiết yếu hàng ngày tăng lên, ảnh hưởng đến ngân sách chi tiêu gia đình.

Ảnh hưởng đến kênh GT/MT như thế nào?

Kênh GT (truyền thống), bao gồm các cửa hàng tạp hóa và siêu thị mini, có thể chịu ảnh hưởng nặng nề hơn do quy mô nhập hàng nhỏ lẻ và khả năng đàm phán giá với nhà cung cấp hạn chế. Các chủ cửa hàng có thể phải đối mặt với tình trạng tồn kho với giá cao hơn, trong khi sức mua tại khu vực dân cư có thể không tăng tương ứng. Một số nhà phân phối nhỏ, hoạt động với biên lợi nhuận mỏng, có thể gặp khó khăn trong việc duy trì dòng tiền nếu chi phí logistics tăng cao mà không có sự điều chỉnh giá bán phù hợp. Ngược lại, các chuỗi bán lẻ hiện đại (MT) với quy mô lớn hơn có thể có lợi thế hơn trong việc đàm phán giá với nhà cung cấp và tối ưu hóa chi phí logistics nhờ quy trình vận hành tập trung và hệ thống kho bãi hiệu quả. Tuy nhiên, họ cũng không tránh khỏi áp lực về giá thành và sự cạnh tranh gay gắt trên thị trường. Các thương hiệu nhỏ, vốn đã gặp khó khăn trong việc cạnh tranh với các ông lớn, càng trở nên yếu thế hơn khi chi phí sản xuất và phân phối tăng cao.

Trong bối cảnh này, một số nhà phân phối có thể tìm cách cắt giảm chi phí bằng cách tối ưu hóa lịch trình giao hàng, gom đơn hàng lớn hơn để giảm số chuyến. Tuy nhiên, điều này cũng tiềm ẩn rủi ro chậm trễ hoặc không đáp ứng kịp nhu cầu của các điểm bán nhỏ lẻ. Về phía các điểm bán, việc quản lý tồn kho trở nên quan trọng hơn bao giờ hết để tránh tình trạng tồn đọng hàng giá cao.

LYHU góc nhìn thực chiến

Tại LYHU, chúng tôi nhận thấy rằng sự linh hoạt và khả năng thích ứng là chìa khóa để vượt qua giai đoạn này. Đối với các nhà phân phối, việc xem xét lại và tối ưu hóa lộ trình giao hàng, tận dụng công nghệ để quản lý kho bãi và đơn hàng hiệu quả hơn là điều cần thiết. Cần chủ động làm việc với các đối tác vận tải để có được mức giá tốt nhất hoặc xem xét các phương án vận chuyển thay thế. Đồng thời, việc xây dựng mối quan hệ bền chặt với các điểm bán, cung cấp thông tin minh bạch về biến động giá và hỗ trợ họ trong việc quản lý hàng tồn kho sẽ giúp duy trì sự gắn kết. Các điểm bán lẻ, đặc biệt là cửa hàng tạp hóa và siêu thị mini, nên tập trung vào việc quản lý vòng quay hàng tồn kho. Ưu tiên nhập các mặt hàng có nhu cầu ổn định và biên lợi nhuận tốt. Cân nhắc việc đa dạng hóa nguồn cung để giảm thiểu rủi ro khi một nhà cung cấp gặp vấn đề. Đối với các thương hiệu nhỏ, đây là thời điểm để tập trung vào việc xây dựng lòng trung thành của khách hàng thông qua chất lượng sản phẩm và dịch vụ khách hàng tốt, thay vì chạy đua về giá. Việc tìm kiếm các kênh phân phối thay thế hoặc hợp tác với các nền tảng như LYHU để tiếp cận thị trường rộng lớn hơn cũng là một chiến lược đáng cân nhắc.

Gợi ý hành động

Để ứng phó với những biến động hiện tại, chúng tôi đưa ra các gợi ý hành động cụ thể cho quý vị:

• Tối ưu hóa danh mục sản phẩm: Tập trung vào các nhóm hàng có vòng quay nhanh, biên lợi nhuận ổn định và ít chịu ảnh hưởng bởi biến động giá nguyên liệu đầu vào. Cân nhắc giảm tỷ trọng các mặt hàng có rủi ro tồn kho cao hoặc giá biến động mạnh.
• Xây dựng kế hoạch dự trữ chiến lược: Đối với các mặt hàng thiết yếu có nhu cầu ổn định, hãy xem xét việc nhập hàng với số lượng hợp lý để đảm bảo nguồn cung, đồng thời tận dụng các chương trình ưu đãi từ nhà cung cấp. Tuy nhiên, cần cân bằng với khả năng quản lý kho và dòng tiền.
• Tăng cường giao tiếp và hợp tác: Đối với nhà phân phối, hãy chủ động thông báo và thảo luận với các điểm bán về tình hình giá cả và nguồn cung. Đối với điểm bán, hãy duy trì đối thoại cởi mở với nhà phân phối để cùng tìm ra giải pháp tốt nhất.